Donkere smalle gangen, onverwachtse hoekjes en nissen…het oude fort bij Vijfhuizen ademt geschiedenis en vraagt erom ontdekt te worden. Die overtuiging lag ten grondslag aan de ontwikkeling van het educatieproject ‘Vlucht, beleeft het fort bij Vijfhuizen.’ Speciaal voor het project heeft de bekroonde kinderboekenschrijfster Mireille Geus een spannend boek geschreven waarin hoofdpersoon Tijmen tijdens een excursie op het fort plotseling wordt teruggeworpen in de tijd. Hij belandt in het jaar 1925 en leert Jacob kennen die in het fort is opgesloten. De avonturen van de twee jongens zorgen ervoor dat de geschiedenis van het fort aansluit bij de persoonlijke belevingswereld van de leerlingen die het fort bezoeken. Het verleden komt tot leven.
In samenwerking met docenten van de vakken geschiedenis, Nederlands, tekenen en biologie is een uitvoerig lespakket ontwikkeld met vele verrassende en vakoverschrijdende opdrachten.
Citaat uit de introductie van het lespakket:
Je gaat een soort van ontdekkingsreis maken die je zal meevoeren naar een spannende plek.
Vroeger gingen ontdekkingsreizigers voor lange tijd op stap. Fototoestellen, camera’s, telefoon en internet bestonden niet. Ze namen grote groepen mensen mee. Sjouwers en koks maar ook tekenaars, onderzoekers én schrijvers. Als je reisverslagen leest uit vorige eeuwen wilden de ontdekkingsreizigers goed vastleggen wat ze gezien hadden. Ze schreven alles op, ze noteerden wat voor bomen, planten ze zagen en ze brachten het dierenleven in kaart. Ja, zo’n ontdekkingsreis was niet zomaar een vakantietocht, maar écht ontdekken. In dit project gaan jullie ook zo te werk. Uiteindelijk zul je heel veel weten over deze plek en de geschiedenis ervan.
Zintuigen aan het werk
De kracht van het project is dat de opdrachten voor de verschillende vakken op natuurlijke wijze op elkaar aansluiten. Voorafgaande aan het bezoek aan het fort lezen de leerlingen in de lessen Nederlands een aantal hoofdstukken uit het boek Vlucht. Nieuwsgierig geworden door de belevenissen van de hoofdpersonen gaan ze op het fort op ontdekkingstocht. Alles wat de leerlingen tijdens hun ontdekkingsreis in en rondom het fort meemaken verwerken ze in tekeningen, foto’s en uiteindelijk in een verhaal. In dit educatieproject wordt de fantasie van de leerlingen op verschillende waarnemingsniveaus geprikkeld; ‘zoek een spannende ruimte op, hoe ziet het licht eruit?, wat ruik je er?, beschrijf de sfeer’). En passant leren leerlingen, naast de historische kennis die ze opdoen, goed observeren en samenwerken.
Het educatieproject bestaat uit drie componenten:
Het jeugdboek Vlucht van Mireille Geus.
De lesbrieven voor de verschillende vakken.
Een speciaal voor het project ontwikkeld en op de locatie afgestemd hoorspel.
Wederzijdse inspiratie
Nederland is rijk aan bijzondere monumenten en locaties waar een onderwijsproject als ‘Vlucht’ een uitstekende vorm biedt om leerlingen met de culturele , historische en natuurlijke rijkdom van de Nederlandse geschiedenis kennis te laten maken. Stichting Kunstfort wil de drempel voor het ontwikkelen van educatieprojecten voor scholen, kunst- en erfgoedlocaties verlagen en haar opgebouwde kennis en expertise delen. Het project zit dusdanig in elkaar dat alle educatieve onderdelen los van elkaar gebruikt kunnen worden. Geïnteresseerde scholen kunnen zelf een pakket naar keuze samenstellen. Uit ervaring blijkt dat hoe uitgebreider de combinatie van disciplines des te intensiever de ontdekkingsreis die de leerlingen beleven zal zijn.
Wat biedt Stichting Kunstfort?
Het project ‘Vlucht’ biedt een breed scala aan mogelijkheden om leerlingen te prikkelen en te verrassen. De speelse vorm van het concept is een ideaal middel om de wereld van kunst- en erfgoedinstellingen voor leerlingen te ontsluiten. Daarom wil Stichting Kunstfort graag meerdere organisaties kennis laten maken met de potentie van het project en biedt begeleiding en ondersteuning bij het opzetten van multidisciplinaire onderwijsprojecten. Concreet gezien betekent dit dat er gebruik gemaakt kan worden van de aanwezige organisatorische en inhoudelijke kennis: ervaringen delen over het ontwikkelen van verschillende educatieve vormen, delen van kennis over de financiële kanten, samenwerking en management en advisering over promotie en marketing.
Samenwerking scholen en kunst- en erfgoedinstellingen
Het succes van ‘Vlucht’ is de betrokkenheid en enthousiasme die ontstaat bij deelnemende scholen, docenten en kunst- en erfgoedinstellingen. De organisatie van de kunst of erfgoedinstelling creëert de omstandigheden waarin de leerlingen optimaal van het project gebruik kunnen maken. Vanaf het moment dat de klas op de locatie van het project arriveert is het vervolgens aan de docenten invulling te geven aan de mogelijkheden van het project.
Uitdaging en potentie
Stichting Kunstfort ziet het als een uitdaging om de aanwezige potentie van vak-combinatieprojecten en van de betrokken partijen te laten leiden tot een grote mate van creativiteit en samenwerking. Zij zorgt hierbij voor een goede wisselwerking en coördinatie. Per project worden de samenwerkingsmogelijkheden, die het beste de vorm en inhoud van het project-concept ondersteunen, onderzocht.
Meer weten?
Jeugdboek Vlucht.
Nur: Fictie 10-12 jaar. Uitgave: Kunstfort bij Vijfhuizen. ISBN: 978-90-808197-4-0
Te koop op het Kunstfort bij Vijfhuizen, € 10,00
Biografie Mireille Geus
Mireille Geus schrijft kinderboeken. In 2006 won ze voor het boek Big de Gouden Griffel. Eerder schreef ze het met Vlag en Wimpel bekroonde Virenzo en ik. Daarnaast schreef ze voor jeugdtheater, Sesamstraat en Kindernet. Ze geeft les op de Schrijversvakschool te Amsterdam. In Vijfhuizen heeft ze op het fort een praktijk als schrijfcoach. Zie www.MireilleGeus.nl
